Tropisch hardhout
Cumaru
Dipteryx odorata
Cumaru (Dipteryx odorata), ook bekend als Braziliaans teak, is een van de hardste en zwaarste terrashoutsoorten ter wereld, met een olieachtige, zeer duurzame structuur.

In een oogopslag
Over deze houtsoort
Cumaru, botanisch Dipteryx odorata en in de handel ook bekend als Braziliaans teak (ondanks geen botanische verwantschap met echte teak), is een hardhoutsoort uit het Amazonegebied van Zuid-Amerika. De boom levert zaden die bekendstaan als tonkabonen, gebruikt in de parfumindustrie — een bijproduct dat los staat van de houtoogst maar de economische waarde van de soort in het bronmilieu vergroot.
Het hout heeft een geelbruine tot roodbruine kleur en een verweven, licht olieachtige nerfstructuur. Met een soortelijk gewicht van circa 1050 kg/m³ en een Janka-hardheid van ongeveer 10.600 N behoort cumaru tot de hardste en zwaarste houtsoorten die als terrashout worden verhandeld, harder zelfs dan jatoba of massaranduba.
De natuurlijke duurzaamheid van cumaru is uitstekend (EN 350-klasse 1), wat het geschikt maakt voor de meest veeleisende buitentoepassingen zonder chemische verduurzaming. De van nature aanwezige oliën dragen bij aan deze duurzaamheid, maar bemoeilijken tegelijkertijd het lijmen: lijmvlakken moeten vooraf ontvet worden voor een goede hechting, vergelijkbaar met teak.
In de verwerking is cumaru door zijn extreme hardheid een van de meest veeleisende houtsoorten om te bewerken: voorboren is altijd noodzakelijk, en zagen en schaven vragen zeer robuust, scherp gereedschap met bovengemiddelde slijtage tot gevolg. Eenmaal geplaatst is cumaru echter buitengewoon stabiel en slijtvast, met een levensduur die decennia kan bedragen zonder noemenswaardig kwaliteitsverlies.
De belangrijkste toepassing van cumaru is het premiumsegment van vlonders en terrassen, waar de combinatie van extreme hardheid en duurzaamheid wordt gewaardeerd door wie een levenslange investering zoekt. Ook voor andere zwaar belaste buitenconstructies wordt cumaru toegepast.
Qua prijs behoort cumaru tot de duurdere terrashoutsoorten, vergelijkbaar met of net onder ipé. FSC-certificering is beperkt beschikbaar; net als bij andere Amazone-houtsoorten is zorgvuldige controle van de herkomstketen belangrijk om ontbossing en illegale kap te vermijden.
Samengevat is cumaru een extreem hard, olieachtig en zeer duurzaam Amazone-hardhout dat in het premiumsegment van terrashout wordt gewaardeerd om zijn ongeëvenaarde levensduur, met als belangrijkste aandachtspunten de lastige verwerking en de noodzaak tot zorgvuldige herkomstcontrole. Voor terrasprojecten waar een levenslange garantie tegen aantasting zwaarder weegt dan de initiële aanschafprijs, blijft cumaru dan ook een van de meest gekozen houtsoorten binnen het premiumsegment van de terrashoutmarkt. Aannemers die met cumaru werken, plannen doorgaans extra tijd in voor het voorboren en de gereedschapswissels, wetend dat deze investering in verwerkingstijd zich op de lange termijn terugbetaalt in nagenoeg onderhoudsvrij gebruik. Voor grootschalige terrasprojecten wordt vaak vooraf een proefstuk gezaagd en bevestigd, zodat de aannemer de benodigde bewerkingstijd en het gereedschapsverbruik realistisch kan inschatten voordat het volledige project van start gaat.
Technische eigenschappen
| Latijnse naam | Dipteryx odorata |
|---|---|
| Alternatieve namen | Braziliaans teak |
| Hardheid (Janka) | 10600 N |
| Duurzaamheidsklasse (EN 350) | Klasse 1 |
| Stabiliteit / krimp | Dicht hardhout; bij buitenwerk voorboren en voldoende ventileren om werking te beheersen. |
| Herkomst | Amazonegebied, Zuid-Amerika |
| Kleur | Geelbruin tot roodbruin |
| Nerf / oppervlak | Verweven, licht olieachtig |
| Soortelijk gewicht | 1050 kg/m³ |
| Bewerkbaarheid | 1 / 5 |
| Geschikt voor buiten | Ja |
| Geschikt voor binnen | Ja |
| Behandeladvies | Voorboren altijd noodzakelijk; ontvet lijmvlakken vooraf vanwege het natuurlijke oliegehalte. |
| Prijsindicatie | €€€ |
| FSC / PEFC verkrijgbaar | Nee |
Voordelen
- Een van de hardste en zwaarste terrashoutsoorten
- Hoogste natuurlijke duurzaamheidsklasse (1)
- Zeer lange levensduur zonder onderhoud
- Extreem stabiel eenmaal geplaatst
Nadelen
- Zeer lastig te bewerken, hoge gereedschapsslijtage
- Beperkt FSC-gecertificeerd aanbod
- Olieachtige structuur bemoeilijkt lijmen
Alternatieven en vergelijkbare soorten
Veelgestelde vragen
Is cumaru hetzelfde als teak?
Nee, ondanks de handelsnaam "Braziliaans teak" is cumaru botanisch niet verwant aan teak en aanzienlijk harder en zwaarder.
Waarom is cumaru zo lastig te lijmen?
Het hout bevat van nature oliën die de hechting van standaardlijmen belemmeren; ontvetten van de lijmvlakken is noodzakelijk.
Is cumaru duurder dan bangkirai?
Ja, cumaru zit door de extreme hardheid en duurzaamheid in een hoger prijssegment dan bangkirai.
Wat zijn tonkabonen?
Zaden van de cumaruboom die in de parfumindustrie worden gebruikt — een los bijproduct naast de houtoogst.
Waar koop je Cumaru?
Vind houthandels die Cumaru als houtsoortcategorie vermelden. Beschikbaarheid en voorraad controleer je altijd rechtstreeks bij de leverancier.
Bekijk houthandels voor Cumaru