Tropisch hardhout
Bangkirai
Shorea laevis
Bangkirai (Shorea laevis) is een zeer hard, duurzaam Zuidoost-Aziatisch hardhout, veelgebruikt voor vlonders en terrassen.
In een oogopslag
Over deze houtsoort
Bangkirai, botanisch Shorea laevis en in de internationale handel ook bekend als yellow balau, is een tropisch hardhout uit Zuidoost-Azië, met name Indonesië en Maleisië. Het behoort tot het omvangrijke Shorea-geslacht, waarvan verschillende soorten onder vergelijkbare handelsnamen worden verhandeld, wat bij aankoop om oplettendheid vraagt.
Het hout heeft een geelbruine tot roodbruine kleur en een grove, licht verweven nerfstructuur. Bangkirai behoort tot de zwaardere en hardere tropische houtsoorten: met een soortelijk gewicht van circa 925 kg/m³ en een Janka-hardheid van rond 8600 N overtreft het de meeste Europese hardhoutsoorten ruimschoots in gewicht en hardheid.
De natuurlijke duurzaamheid van bangkirai is goed: doorgaans geclassificeerd als EN 350-klasse 2, wat het geschikt maakt voor langdurige buitentoepassingen zonder chemische verduurzaming. Deze combinatie van hardheid en duurzaamheid heeft bangkirai tot een van de populairste houtsoorten voor vlonders en terrassen in Noordwest-Europa gemaakt.
De hardheid van bangkirai vraagt wel om een aangepaste verwerking: voorboren is vrijwel altijd noodzakelijk bij het bevestigen met schroeven of spijkers, omdat het hout anders kan splijten. Zagen en schaven vragen scherp, bij voorkeur hardmetalen gereedschap, en de gereedschapsslijtage is hoger dan bij zachtere houtsoorten. Eenmaal geplaatst is bangkirai echter zeer stabiel en slijtvast.
Onbehandeld vergrijst bangkirai relatief snel naar een grijze kleur; wie de warme geelbruine tot roodbruine kleur wil behouden, doet er goed aan het hout jaarlijks met een hardhoutolie te behandelen. De belangrijkste toepassingen zijn vlonders en terrassen, steigers, waterbouwkundige constructies en ander constructiehout dat blootgesteld wordt aan de buitenlucht. Ook voor buitentrappen en pergola's wordt bangkirai veel gekozen, waar de hoge slijtvastheid opweegt tegen de wat zwaardere verwerking, en in de jachthavenbouw wordt het hout gewaardeerd om zijn weerstand tegen langdurig contact met (zout) water en de wisselende weersomstandigheden aan de kust.
Een belangrijk aandachtspunt bij bangkirai is de herkomst: het hout komt uit tropisch regenwoud in Zuidoost-Azië, een regio waar illegale en niet-duurzame houtkap helaas nog altijd voorkomt. FSC-gecertificeerde bangkirai is beschikbaar, maar het aandeel niet-gecertificeerd aanbod op de markt is nog altijd aanzienlijk. Bij de aankoop van bangkirai is het dan ook belangrijk om expliciet te vragen naar certificering en de handelsketen, en bij twijfel te kiezen voor een gecertificeerd alternatief of een andere houtsoort.
Qua prijs zit bangkirai in het middensegment van het tropisch hardhoutaanbod: duurder dan de meeste Europese houtsoorten, maar doorgaans goedkoper dan teak. Samengevat is bangkirai een zeer hard, duurzaam terrashout met een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding voor buitentoepassingen, mits gekozen wordt voor aantoonbaar verantwoorde, gecertificeerde herkomst.
Technische eigenschappen
| Latijnse naam | Shorea laevis |
|---|---|
| Alternatieve namen | Yellow balau |
| Hardheid (Janka) | 8600 N |
| Duurzaamheidsklasse (EN 350) | Klasse 2 |
| Stabiliteit / krimp | Middelgrote vochtbeweging volgens TRADA voor balau/selangan batu; controleer de exacte handelssoort en droogkwaliteit bij levering. |
| Herkomst | Zuidoost-Azië (Indonesië, Maleisië) |
| Kleur | Geelbruin tot roodbruin |
| Nerf / oppervlak | Grof, licht verweven |
| Soortelijk gewicht | 925 kg/m³ |
| Bewerkbaarheid | 2 / 5 |
| Geschikt voor buiten | Ja |
| Geschikt voor binnen | Ja |
| Behandeladvies | Voorboren verplicht voor schroeven/spijkers door de hardheid; periodiek oliën houdt de kleur, onbehandeld vergrijst het hout relatief snel. |
| Prijsindicatie | €€€ |
| FSC / PEFC verkrijgbaar | Nee |
Voordelen
- Zeer hard en slijtvast
- Goede natuurlijke duurzaamheid (klasse 2)
- Uitstekende prijs-kwaliteitverhouding voor buitentoepassingen
- Stabiel eenmaal geplaatst
Nadelen
- Aanzienlijk deel van het aanbod is niet FSC-gecertificeerd
- Voorboren vrijwel altijd noodzakelijk
- Hoge gereedschapsslijtage bij verwerking
- Vergrijst relatief snel zonder onderhoud
Alternatieven en vergelijkbare soorten
Veelgestelde vragen
Is bangkirai geschikt als terrashout?
Ja, de combinatie van hardheid en goede natuurlijke duurzaamheid maakt bangkirai een van de populairste houtsoorten voor vlonders en terrassen.
Moet ik altijd voorboren bij bangkirai?
Ja, door de hardheid van het hout is voorboren vrijwel altijd nodig om splijten bij bevestiging met schroeven te voorkomen.
Is bangkirai FSC-gecertificeerd?
Niet altijd; een aanzienlijk deel van het aanbod is niet gecertificeerd. Vraag expliciet naar FSC-certificering en de handelsketen bij aankoop.
Hoe voorkom ik dat bangkirai grijs verkleurt?
Behandel het hout jaarlijks met een hardhoutolie om de warme geelbruine tot roodbruine kleur te behouden.
Waar koop je Bangkirai?
Vind houthandels die Bangkirai als houtsoortcategorie vermelden. Beschikbaarheid en voorraad controleer je altijd rechtstreeks bij de leverancier.
Bekijk houthandels voor Bangkirai